Het formularium is opgesteld voor dierenartsen.
Het doel is:
- voorwaarden te scheppen voor optimale effectiviteit,
- het voorkomen van het ontstaan van resistente bacteriën en
- het voorkomen van het verspreiden van resistente bacteriën.
Daarbij geeft de formulariumcommissie indien nodig specifieke adviezen voor de diersoort (bijv. pluimvee) of diercategorie (bijv. vleeskuikens, eenden of kalkoenen).
De formularia ondersteunen de dierenarts bij:
- het zorgvuldig,
- restrictief,
- selectief voorschrijven en
- correct (laten) toepassen van antibiotica.
De formulariumcommissie geeft voor diersoorten en diercategorieën voor bepaalde aandoeningen een keuzevolgorde van de antibiotica aan. De commissie houdt hierbij rekening met geregistreerde middelen, reeds aanwezige (multi)resistentie en risico’s voor resistentieontwikkeling. Het belangrijkste advies betreft de middelen die in ziekenhuizen als laatste middel tegen (multi)resistente bacteriën worden ingezet. Op dit moment zijn dat fluoroquinolonen en derde en vierde generatie cefalosporinen. Ze dienen bij voorkeur toegepast te worden na isolatie van een verwekker en gevoeligheidsbepaling.
Voor veehouderijbedrijven stelt de dierenarts een bedrijfsspecifiek behandelplan op. Voor het bedrijfsspecifieke behandelplan geldt het formularium als uitgangspunt met daarbij argumenten als bedrijfshistorie, verandering van gevoeligheid, ernst en snelheid van verloop van de infectie op het bedrijf.
Het bedrijfsspecifieke behandelplan komt pas echt tot zijn recht als op basis van een gezondheidsplan de maatregelen op het bedrijf worden genomen om het antibioticumgebruik te verminderen. De omstandigheden waaronder de dieren worden gehouden en verzorgd bepalen immers voor een belangrijk deel de noodzaak tot behandelen.
Daar waar de formulariumcommissie constateert dat er voor een bepaalde aandoening geen geregistreerd middel beschikbaar is wordt advies gegeven over het toepassen van de cascade. De formulariumcommissie gaat bij het geven van advies over de cascadetoepassing uit van
Verordening (EU) 37/2010 van de Commissie van 22 december 2009.
Formularia zijn dynamische richtlijnen. De WVAB hanteert het basisprincipe dat de formularia eens per twee jaar volledig tegen het licht worden gehouden. Daarbij kunnen ook tussentijds aanpassingen noodzakelijk zijn. Dit kan het geval zijn als nieuwe registratie beschikbaar komen of resistentieontwikkeling aanleiding zijn tot aanpassen van het beleid. Dat betekent dat de formularia die op deze website staan in de fase van revisie kunnen zijn. Dat wordt weergegeven op het voorblad.
De formularia die van belang zijn in het kader van het convenant antibioticumresistentie:
- Formularium geiten
- Formularium konijn
- Formularium melkvee
- Formularium pluimvee
- Formularium varken
- Formularium vleeskalveren en vleesvee
- Formularium hond en kat
Het overige formularium is momenteel in revisie. Het betreft het formularium paard.
Dierenartsen worden uitgenodigd om bij één van de auteurs commentaar in te dienen, als ze dat hebben. Dit commentaar zal in de commissie worden besproken en zonodig leiden tot een aanpassing.