Het gebruik van antibiotica en het gereedschap dat bacteriën hebben om zich snel en efficiënt aan veranderende omstandigheden aan te passen zijn bepalend voor de mate van verkregen resistentie. Er bestaat verschillende mechanismen voor het verkrijgen van resistentie:

 

• Mutaties in het chromosomaal DNA kunnen leiden tot een verminderde mogelijkheid van antibioticum om zich te binden aan de receptor in de bacterie, of kunnen de opname door de bacterie van het antibioticum remmen. Deze mutaties ontstaan spontaan en continu en kunnen tijdens een antibioticumtherapie leiden tot selectie van resistente mutanten.

 

•  Complexe mechanismen zoals enzymen die leiden tot afbraak of verandering van een antibioticum, kunnen niet tijdens behandeling ontstaan, het erfelijk materiaal daarvoor, de genen moeten worden opgenomen vanuit andere micro-organismen. Bacteriën beschikken over een uitgebreid gereedschap waarmee ze dergelijke genen kunnen opnemen, kunnen inbouwen in hun chromosomale DNA en kunnen koppelen aan andere resistentiegenen, zodat een bacterie multiresistent wordt.